Skarb z Melsonby

W grudniu 2021 roku w pobliżu wioski Melsonby w hrabstwie North Yorkshire odkryto jedno z najważniejszych znalezisk archeologicznych ostatnich lat. Skarb Melsonby'ego, zawierający ponad 800 artefaktów, rzuca nowe światło na życie społeczności epoki żelaza i ich relacje z kontynentalną Europą. Odkrycia dokonał poszukiwacz metali Peter Heads, a znalezisko natychmiast wzbudziło zainteresowanie archeologów i historyków.

Skarb, określany mianem „archeologicznej kapsuły czasu”, zawiera szeroki wachlarz przedmiotów o wielkiej wartości historycznej. Wśród nich znajdują się elementy uprzęży końskich zdobione śródziemnomorskim koralem i szkłem, ceremonialne włócznie, ozdobne naczynia oraz fragmenty rydwanów i wozów czterokołowych. Znalezisko to sugeruje istnienie elity społecznej, której status manifestowany był poprzez bogato zdobione pojazdy i akcesoria.

Analiza znalezisk ujawniła intrygujące praktyki rytualne. Wiele artefaktów celowo zniszczono lub spalono, co wskazuje na świadome akty destrukcji. Archeolodzy spekulują, że mogło to być elementem rytuałów religijnych, ofiar składanych bóstwom lub ceremonii pogrzebowych. Szczególną uwagę badaczy przyciągnęło naczynie z pokrywką, które prawdopodobnie służyło do mieszania wina i zostało celowo zakopane w rowie, co może świadczyć o ofiarach wotywnych.

Brak ludzkich szczątków na miejscu odkrycia rodzi pytania o charakter tych praktyk. Czy zniszczenie przedmiotów miało na celu ochronę ich duchowej esencji? Czy była to forma pożegnania zmarłego członka społeczności? Odpowiedzi na te pytania mogą zmienić nasze rozumienie wierzeń i obyczajów ludności epoki żelaza.

Skarb z Melsonby'ego dostarcza również cennych informacji na temat wymiany handlowej i kontaktów między Brytanią a Europą kontynentalną przed podbojem rzymskim. Niektóre przedmioty mają wyraźne cechy lokalne, inne zaś wykazują wpływy śródziemnomorskie, co sugeruje istnienie rozwiniętej sieci handlowej.

Obecność zdobień z importowanych materiałów, takich jak koral, wskazuje na kontakty z regionami dzisiejszej Francji i Włoch. Może to oznaczać, że mieszkańcy Brytanii epoki żelaza nie byli odizolowani, lecz uczestniczyli w międzynarodowej wymianie dóbr i idei.

Skarb Melsonby'ego został wyceniony na 254 000 funtów i obecnie poddawany jest procesowi stabilizacji i katalogowania na Uniwersytecie w Durham. Yorkshire Museum prowadzi kampanię mającą na celu zatrzymanie znaleziska w kraju i udostępnienie go publiczności.

źródło: Durham University

fot. Durham University